PRZEWODNIK PO SAKE DLA POCZATKUJACYCH

Czym jest sake?

Sake to tradycyjny japoński trunek. Jednak w Europie i w Polsce nie jest jeszcze aż tak bardzo popularny.

W tym miejscu chciałbym zaprezentować mały przewodnik po sake dla początkujących. Moim celem jest przedstawić istotę sake i udowodnić, że jest czymś zupełnie innym od znanych Wam gatunków alkoholi.

Przede wszystkim nazwa „sake”, którą posługujemy się na Zachodzie, po japońsku oznacza po prostu alkohol. W Japonii sake określa się mianem “nihonshu”, czyli dosłownie “japoński alkohol”.

Aby zrozumieć sake, trzeba wejść w jej skomplikowany i głęboki świat. Postarałem się jednak napisać ten przewodnik w taki sposób, aby można było go przeczytać w 10 minut. Wszystko, o czym pisałem, wynika z mojego doświadczenia jako sake sommelier oraz rodzmy Japończyk. Mam nadzieję, że ułatwi Wam to wejście w niesamowity świat japońskiej sake jej kultury.

  • Wstęp
  • Sake a składniki odżywcze
  • Jak powstaje sake?
  • Czym jest nominication?
  • Nadchodzące wydarzenia

WSTĘP

Bardzo dziękuję wszystkim za zanteresowanie sake. Jestem rodzimym Japończykiem, urodziłem i wychowałem się w Tokio. Moja kariera z sake rozpoczęła się w 2006 roku, kiedy rozpocząłem pracę jako barman w tokisjkim pubie. Dzięki temu zdobyłem doświadczenie w pracy nie tylko z sake, ale też winem, piwem czy whisky. Od tamtego czasu wiele podróżowałem po świecie by poznać nowe kultury i nowych ludzi, ale zawsze w moim sercu pozostawała Japonia.  Punktem zwrotnym w moim życiu nastąpił w 2019 roku, kiedy dołączyłem do klubu wina w Polsce, gdzie jeden ze znajomych zaproponował, bym jako Japończyk zorganizował degustację sake. Uznałem, że to świetna okazja, by przybliżyć wszystkim kulturę mojego kraju, przygotowałem więc materiały do prezentacji oraz kilka rodzajów sake. Podczas tego wydarzenia zauważyłem radość w oczach moich znajomych. Wtedy też, pomimo mieszkania zagranicą, poczułem się nareszcie w domu. Odkryłem swoje ikigai – czyli życiową pasję.

Moja pierwsza degustacja sake w Polsce

Sake jest tak wyjątkowa, że kilku spośród moich znajomych zakochało się się w niej na tyle, że podczas podróży do Japonii spędzają trzy tygodnie w browarze sake lub zwiedzają plantacje ryżu przeznaczonego do produkcji alkoholu zamiast zwiedzać bardziej popularnej atrakcje turystyczne. Mogę opowiedzieć Wam o Terroir i innych technicznych szczegółach, jeśli tylko jesteście zainteresowani. Jednak głównym celem tego przewodnika jest przybliżyć sake tym, którzy jeszcze się z nią nie zetknęli lub dopiero rozpoczęli swoją przygodę. Wiem, że na początku tej podróży możecie czuć się zagubieni, ale bez obaw – będę Waszym przewodnikiem.

Sake a składniki odżywcze

Moja kolekcja sake, dostepna w Polsce od czerwca 2020

Sake ma czysty, transparentny kolor i jest serwowana w małych naczyniach, rozmiarem przypominające kieliszki do wódki. Dlatego często się zdarza, że niektórzy uważają sake za rodzaj japońskiej wódki. Między innymi dlatego postanowiłem napisać ten przewodnik i organizuję degustacje sake. Sake nie jest rodzajem wódki, prędzej przypomina wino, ponieważ oba powstają w procesie fermentacji. Co więcej, sake posiada wiele wartości odżywczych. Zawiera wiele aminokwasów, witamin czy polifenoli. Właściwie sake zawiera ponad 700 rodzajów składników odżywczych, czego nie można powiedzieć o innych rodzajach alkoholi. Minerały te mają dobroczynny wpływ na nasze zdrowie. Proteiny, zawarte w sake, sprawiają, że skóra, włosy i paznokcie stają się bardziej gładsze i silniejsze, natomiast witaminy i polifenole zapewniają młody i piękny wygląd. W Japonii istnieje nawet powiedzenie, według którego sake w rozsądnych dawkach pozwala na długie życie. Również we wschodniej medycynie uważa się, że tylko kilka rodzajów alkoholi rozgrzewa ciało i chroni przed zarazkami i właśnie sake zalicza się do tej grupy.

JAK POWSTJE SAKE?

Jak w takim razie powstaje sake? Do jej produkcji potrzeba tylko wody, ryżu oraz koji (sfermentowany ryż), które istnieje tylko w Japonii. Browary sake rozpoczynają produkcję tego trunku jesienią po zbiorach. Istnieje kilka rodzajów ryżu, ale browary korzystają zwykle z ich lokalnych zbiorów, aby utrzymać tradycyjny smak sake. W browarze pracuje wiele osób, a na ich czele stoi tōji, który być bardzo dobrze wykwalifikowany i odznaczać się wrażliwością na najmniejsze zmiany w smaku. Ponieważ ziarno ryżu składa się z protein oraz skrobii, do produkcji sake należy najpierw usunąć część protein, aby skrobia rozłożyła się na cukier, który bierze udział w procesie fermentacji.

To niesamowite jak trzy składniki w różnych proporcjach i przy różnych technikach produkcji dają tak odmienny efekt. Kiedy spróbujecie daigin-jo, wyczujecie w jego aromacie zapach jabłka, banana, ananasa i tropikalnych owoców. Ale łyczek junmaishu, przetrzymany przez chwilę w ustach, wyzwoli nutę cytrusów, limonki, babmbusa, śliwki, czarnej i zielonej herbaty, ale takżę karczocha, szparagów, a nawet miso, sosu sojowego czy gotowanego ryżu!

To ta różnorodność oraz bogactwo minerałów sprawia, że sake jest nieporównywalna z żadnym innym alkoholem na świecie!

Browar sake w Japonii

KULTURA PICIA W JAPONII

W jezyku japońskim istnieje wiele wyrażeń, związanych z sake, na przykład „nomikai” (spotkanie przy alkoholu), „nominication” (komunikacja poprzez picie) czy „nomiakasu” (picie do rana).

Japończycy raczą się czarką sake na wiele różnych okazji, nie tylko w pubach i barach, ale też na najbardziej tradycyjne święta, w tym najważniejszy w Japonii okres noworoczny (oshōgatsu). Sake jest ściśle powiązana z japońską rodzimą religią, shintō.

Swiatynna służka miko w chramie

Spotkania przy alkoholu są nieodłączną częścią integracji w pracy oraz innych grupach. Sam również byłem wielokrotnie zapraszany do udziału w takich spotkaniach przez kolegów z pracy po całym dniu w biurze lub członków klubu uniwersyteckiego po treningu. W ciągu dnia Japończycy są zbyt pochłonięci swoimi obowiązkami by zadbać o relacje społeczne. Jednak po jednej lub dwóch czarkach sake rozluźniają się i stają się bardziej otwarci. Alkohol sprawia, że ciało się rozgrzewa a umysł relaksuje i łatwiej Japończykom wtedy otwarcie rozmawiać na różne tematy. Nawet minister rządu Abe Shinzo zaprosił byłego prezydenta Stanów Zjednoczonych, Baracka Obamę na sushi oraz sake. Lokal, do którego poszli, to niewielka knajpka mieszcząca zaledwie 5 do 7 osób, która serwuje autentyczne sushi oraz sake. To spotkanie pomogło zacieśnić więzi między przedstawicielami obu państw.

Właśnie taka atmosferę chciałby sprowadzić do Polski i innych europejskich krajów. Delektując się wspólnie czarką sake odkrywamy, jak bardzo jesteśmy zintegrowani z innymi!

PODRÓŻ DO ŚWIATA SAKE Z JAPOŃSKIM PRZEWODNIKIEM O POLSKIM SERCU

Sake to moja życiowa pasja. Aktualnie mieszkam w Polsce i kocham ten kraj, nie tylko dlatego, że moją żoną jest Polska. Mieszkam tu już 4 lata (to naprawdę całkiem sporo!) i pokochałem Polaków za ich gościnność, szczerość i inteligencję. Jestem pewien, że Polska będzie się jeszcze bardziej rozwijać.

Moją życiową misją jest przedstawić wszystkim sake i pokazać, jak wiele radości może im ona przynieść –  na tym zależy mi najbardziej. Chciałbym także, by w przyszłości Polacy chętnie chadzali do sklepów, w których sprzedawana jest sake i mogli wybierać spośród dziesiątek różnych gatunków. Marzę, by podczas eleganckich kolacji przy świecach pary raczyły się czarką sake, a wnukowie prezentowali swoim dziadkom prozdrowotną sake, dzięki której mogą poczuć smak Japonii bez ruszania się z domu. Widzę tę przyszłość oczami wyobraźni i zamierzam ziścić to marzenie.